Sự xuất hiện của “Thiên Khởi Đạo” và những lời thách thức của Vũ Toàn đã khiến Đinh Bộ Lĩnh và Tam Trụ nhận ra mức độ nghiêm trọng của sự bất mãn trong lòng dân. Niềm tin vào “Thiên Minh Lệnh” đang bị lung lay dữ dội, không chỉ bởi âm mưu của Lạc Ẩn hay tham vọng của Ngô Nhật Khánh, mà còn bởi sự hoài nghi sâu sắc của chính những người dân. Để đối phó với mối hiểm họa này, Thiết Bút Tăng, vị Trị Văn uyên bác, đã đề xuất một ý tưởng táo bạo: một cuộc khảo đạo toàn dân chưa từng có.
Tại một khu vực trống trải, rộng lớn ngay bên ngoài cổng thành Trường Yên, một không gian mở được sắp xếp đặc biệt cho cuộc khảo đạo. Hàng ngàn chiếc bàn gỗ đơn sơ được kê thành hàng dài, trên mỗi bàn có một chiếc đèn lồng nhỏ chiếu sáng. Đây không phải là một địa điểm trang trọng hay uy nghiêm, mà là một nơi gần gũi với dân chúng nhất có thể, thể hiện sự minh bạch và công bằng.
Thiết Bút Tăng, với bộ áo nâu sòng giản dị và mái tóc bạc phơ bay trong gió, đứng trên một bục gỗ nhỏ. Ông không có vẻ oai nghiêm của một quan lại, mà là sự thanh thoát, điềm tĩnh của một bậc hiền triết. Bên cạnh ông là Tô Ẩn, Lãnh Hỏa, và cả Đinh Bộ Lĩnh, người vẫn mặc bộ đồ vải gai mộc mạc như một “Đạo nhân đất sét”, hòa mình vào đám đông dân chúng.
“Hỡi dân chúng Đại Việt! Hỡi con dân của đất nước này!” Thiết Bút Tăng cất tiếng, giọng ông trầm ấm nhưng vang vọng rõ ràng. “Thời gian qua, giang sơn biến động, lòng người ly tán. Nhiều kẻ đã lợi dụng sự hỗn loạn để gieo rắc ngờ vực, để chia rẽ chúng ta. Thiên Minh Lệnh của Đinh Bộ Lĩnh, mặc dù xuất phát từ thiện ý, nhưng cũng đã có những sai lầm, đã không thể giữ được trọn vẹn niềm tin của các ngươi.”
Ông dừng lại, nhìn thẳng vào từng khuôn mặt trong đám đông, từ những cụ già tóc bạc đến những đứa trẻ thơ ngây. “Hôm nay, ta, Thiết Bút Tăng, với sự đồng thuận của Chủ công và Tam Trụ, tổ chức một ‘Trắc nghiệm Đạo Tâm’ toàn dân!”
Một sự xôn xao vang lên trong đám đông. “Trắc nghiệm Đạo Tâm”? Đây là một khái niệm hoàn toàn mới lạ, chưa từng có trong lịch sử Đại Việt.
“Mỗi người các ngươi,” Thiết Bút Tăng tiếp tục, giọng ông đầy vẻ trang trọng, “sẽ được phát một cuốn đạo lệnh!”
Ngay lập tức, các thư lại của Pháp Đạo, ăn mặc chỉnh tề trong bộ đồng phục màu xanh biển, bắt đầu đi phát những cuốn đạo lệnh cho từng người dân. Mỗi cuốn đạo lệnh là một tập giấy mỏng được đóng bằng tre, bên trong ghi chép ngắn gọn về ba “phe phái” chính đang tồn tại:
- Trường Yên: Với lý tưởng “Thiên Minh Lệnh – Đạo vì dân”, nhưng cũng thừa nhận những sai lầm.
- Huyết Ảnh: Với “Quốc Đạo Môn – Thiên Huy” của Lạc Ẩn, hứa hẹn một kỷ nguyên mới.
- Chính Đạo Đại Việt: Của Ngô Nhật Khánh, tuyên bố khôi phục chính danh dòng Ngô.
Và một lựa chọn thứ tư được thêm vào, do Tô Ẩn đề xuất sau khi tìm hiểu về “Đạo Vô Chủ”: “Không thuộc phe nào”. Kèm theo mỗi mô tả là những câu hỏi đơn giản về mong muốn của dân chúng đối với tương lai của đất nước, và một ô để họ chọn lựa con đường mà họ tin tưởng.
“Các ngươi hãy đọc kỹ,” Thiết Bút Tăng nói. “Hãy suy nghĩ thật kỹ. Không ai ép buộc các ngươi. Các ngươi sẽ được tự do lựa chọn theo phe mà các ngươi tin tưởng nhất, hoặc lựa chọn không theo phe nào cả. Việc lựa chọn này sẽ được giữ kín, không ai biết được lựa chọn của ai. Đây là tâm ý của các ngươi, là nguyện vọng của các ngươi đối với Đại Việt!”
Suốt cả ngày hôm đó, hàng ngàn người dân đã xếp hàng để nhận cuốn đạo lệnh. Họ ngồi vào bàn, dưới ánh đèn lồng, cẩn trọng đọc từng dòng chữ. Tiếng bút sột soạt, tiếng thì thầm bàn tán, và những khuôn mặt đầy suy tư đã lấp đầy không gian.
Khi tất cả các cuốn đạo lệnh được thu thập lại và tổng hợp kết quả, một sự thật đáng kinh ngạc đã lộ diện. Phần lớn dân chúng đã chọn “Không thuộc phe nào”! Con số này chiếm tỷ lệ áp đảo so với ba phe phái còn lại. Những người chọn Trường Yên, Huyết Ảnh hay phe Ngô Nhật Khánh chỉ chiếm một phần nhỏ, và thậm chí số lượng này còn không có nhiều chênh lệch đáng kể giữa ba phe.
Kết quả này như một gáo nước lạnh tạt vào mặt Đinh Bộ Lĩnh và các vị Tam Trụ. Họ đã dự đoán rằng lòng dân có thể dao động, nhưng không ngờ rằng sự thất vọng và hoài nghi lại lớn đến mức này.
Trong mật thất Đông Cung, khi Tô Ẩn trình bày kết quả, không khí trở nên nặng nề. Phạm Bạch Hổ đấm mạnh xuống bàn. “Không thể nào! Dân chúng không thể nào mất niềm tin đến mức đó!”
Lãnh Hỏa khẽ thở dài. “Họ đã quá mệt mỏi với những cuộc chiến không hồi kết, với những lời hứa rỗng tuếch. Họ không còn tin vào bất kỳ phe phái nào nữa.”
Tô Ẩn nhìn Đinh Bộ Lĩnh, người đang ngồi lặng lẽ, khuôn mặt anh đầy vẻ suy tư. “Chủ công,” Tô Ẩn nói, giọng anh trầm xuống, nhưng lại đầy sự quyết tâm. “Chúng ta không mất quyền – mà đang mất ý nghĩa.”
Anh tiếp lời, ánh mắt anh ánh lên sự minh triết: “Quyền lực, binh đao, hay luật pháp, tất cả đều vô nghĩa nếu không có ý nghĩa sâu xa hơn là vì dân. Chúng ta đã quá tập trung vào việc giữ lấy ngai vàng, giữ lấy quyền lực, mà quên mất rằng ý nghĩa thực sự của việc cai trị là mang lại bình an, ấm no và niềm tin cho dân chúng. Chính vì chúng ta đã để mất đi ý nghĩa đó, mà dân chúng đã không còn tin tưởng vào bất kỳ ‘phe phái’ nào cả. Họ muốn một con đường khác, một con đường chưa ai chỉ ra được.”
Lời nói của Tô Ẩn đã chạm đến tận cùng suy nghĩ của Đinh Bộ Lĩnh. Anh nhớ lại lời dạy của Lạc Long Quân trên văn bia cổ, về việc “Kẻ tranh đoạt quyền, sẽ diệt vong sớm, kẻ giữ lòng dân, mới giữ được thiên hạ.” Anh cũng nhớ lại lời của đạo sĩ Trường Minh: “Nếu đạo ngươi vì dân – hãy xuống ruộng một mùa.” Những trải nghiệm làm “Đạo nhân đất sét” đã khiến anh thấm thía hơn bao giờ hết những lời này.
Cuộc khảo đạo toàn dân mang tên “Trắc nghiệm Đạo Tâm” do Thiết Bút Tăng tổ chức đã mang lại một kết quả bất ngờ và đầy cay đắng: phần lớn dân chúng chọn “Không thuộc phe nào”. Lời nhận định của Tô Ẩn: “Chúng ta không mất quyền – mà đang mất ý nghĩa” đã chỉ ra bản chất của cuộc khủng hoảng niềm tin hiện tại. Đây là một hồi chuông cảnh tỉnh cho Đinh Bộ Lĩnh và Trường Yên, buộc họ phải thay đổi hoàn toàn cách tiếp cận, không chỉ là giành lại quyền lực, mà là tìm lại ý nghĩa thực sự của việc “trì đạo”, để có thể thực sự giành được lòng dân và thống nhất Đại Việt.